Mevlit Kandiliniz Hayırlara Vesile Olsun

Mevlit Kandiliniz Hayırlara Vesile Olsun

Mevlit Kandiliniz Hayırlara Vesile Olsun

Bu gün mevlit kandili, ilk önce tüm İslam alemin mevlit kandilini kutlarım. Bu yazımda mevlit hakkında bir şeylerden bahsedecegim. Mevlit ne demek? Sözlükte “doğum yeri ve zamanı” anlamına gelen mevlid kelimesi, İslâm kültüründe özellikle Hz. Peygamber’in doğumunu, bu vesileyle yapılan törenleri ifade etmek için kullanılır.

Divan Edebiyatında kullanılmış bir yazım türüdür. Mevlit’e nazım şekli olarak baktığımızda kafiye düzeni olarak mesnevi nazım şeklindedir.

İslâmiyet’i kabul eden Müslümanlar, İnsanların Efendisi için bir şeyler yapabilmiş olmak, ona duâ etmek, onun ismini devamlı anmak ve yaşatmak, dolayısıyla da şefaatına nâil olmak gayesi ile kabiliyetleri nispetinde onu tanıtmak için çeşitli eserler kaleme almışlardır.

İnsanlığın kurtuluşu, onu tanımak ve tanıtmakla mümkündür.

Bu düşünceden hareket eden Müslümanlar, bu yolda birçok eser telif etmişlerdir.

Yer veya zaman ismi olarak doğum yeri ve doğum zamanı anlamında kullanılan mevlid kelimesi, giderek ıstılâhî bir mâna kazanmış.

Ve bilhassa Peygamber Efendimiz’in doğduğu zaman veya yeri ifade eder olmuştur.

Halk arasında yaygın bir şekilde “Mevlut” şeklinde kullanılan kelime bu şekliyle Arapça’da “yeni doğmuş çocuk”, “çocuk” manasına geldiğinden böyle kullanım çok yanlış olup bu kelimenin telaffuzunun mevlîd şeklinde olması gerekmektedir.

Mevlit Kandiliniz Hayırlara Vesile Olsun

Peygamber’imizin dünyaya gelişi bir ferahlık, kurtuluş ve müjde olduğundan, doğumu da bir bayram telakkî edilmiş ve kelime, zamanla bu mânada da kullanılmaya başlanmıştır. Edebiyatta ise bu kelime bir terim olarak, Peygamber Efendimiz’in, kısaca hayatını, mûcizelerini, vefâtını, bilhassa da doğumunu anlatır. Bu arada da onu medheden ve ekseriyetle manzum olan eserler için kullanılmaktadır.

İslâmiyet’in yayıldığı çeşitli memleketlerde Peygamberimiz’in doğum gününde yani Mevlid Kandili gecesinde mevlid okuma ve okutturma, âdeta dinî bir ibâdet telakki edilmeye başlanmıştır. Peygamberimizin doğum günü olan rebîülevvel ayının 12. gecesi daha önce bazı dönemlerde olduğu gibi Osmanlılar’da da bir devlet merasimi ile kutlanırdı.

Sultanın da katıldığı bu karşılama merasimleri genellikle Sultan Ahmed Camii’nde yapılmaktaydı.

Devlet  kaidelerine göre yapılan bu karşılama ‘Mevlid Alayı’ adını almıştır.

Mevlid okuma bugün de memleketimizde çokça yayılmış ve zamanla sadece Peygamberimiz’in doğum günü için değil, doğum, vefat, sünnet, düğün, Kur’ân hatim merasimi, asker uğurlama vb. çeşitli sebep ve vesilelerle okunur hale gelmiştir.

Böylece mevlidler Türk-Dinî Mûsıkimiz’de de önemli bir yer işgal etmiştir. Bu şekilde günlük hayatımızda kendine önemli bir yer temin ederek çokça okunan ve yaygın bir şekilde bilinen mevlid sayısı, maalesef ancak iki veya üçü geçmemektedir.

Bu yüzden kütüphanelerimizde mevcut bulunan fakat henüz gün ışığına çıkmamış mevlid nüshaları, hala araştırmacıların beklemektedir.

 

Kaynaklar:

https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/214395

https://islamansiklopedisi.org.tr/mevlid#2-osmanlilarda-mevlid-torenleri

http://isamveri.org/pdfdrg/D02512/2007_9/2007_9_AKSOYH.pdf

 

Muammer Erdem